Điều gì xảy ra với dạ dày nếu ăn một tép tỏi mỗi ngày?

5 giờ rưỡi sáng, khi trời còn chưa sáng rõ, ông Châu, 58 tuổi, đã lúi húi trong bếp. Hai năm nay, ông duy trì một thói quen đều đặn mỗi sáng ăn một tép tỏi sống lúc bụng đói.

“Diệt khuẩn, giảm mỡ máu, thông mạch, lại còn tốt cho dạ dày”, ông nói về bí quyết dưỡng sinh được một người hàng xóm chia sẻ.

Thế nhưng vài tháng gần đây, ông thường xuyên bị đầy tức vùng bụng trên, ợ chua, trào ngược và nóng rát dạ dày. Người nhà khuyên đi khám nhưng ông vẫn gạt đi: “Tỏi tốt thế này thì sao có thể hại dạ dày được?”

Chỉ đến khi khám sức khỏe định kỳ, sau khi nghe mô tả chi tiết về thói quen ăn uống, bác sĩ mới lắc đầu: “Tỏi không phải không được ăn. Vấn đề nằm ở cách ăn, thời điểm ăn và lượng ăn. Với kiểu ăn tỏi sống lúc đói bụng kéo dài như vậy, niêm mạc dạ dày bị kích thích là điều khó tránh”.

Câu chuyện của ông Châu cũng là thói quen của không ít người hiện nay. Tỏi thường được xem như một kháng sinh tự nhiên, một thực phẩm lành mạnh có thể hỗ trợ tiêu hóa và tăng cường sức khỏe. Nhưng trên thực tế, cùng là một tép tỏi, có người ăn thấy khỏe hơn, có người lại bị đau dạ dày, trào ngược kéo dài. Khác biệt nằm ở chính cách sử dụng.

Tỏi tốt hay hại dạ dày?

Các chuyên gia cho biết, bản thân tỏi không phải thực phẩm gây hại dạ dày nhưng cũng không phải “thần dược” có thể chữa các bệnh tiêu hóa.

Trong tỏi có chứa allicin – hoạt chất được hình thành khi tỏi bị cắt hoặc giã nát. Chất này có khả năng kháng khuẩn, chống oxy hóa và chống viêm nhất định. Một số nghiên cứu cho thấy các hợp chất lưu huỳnh trong tỏi có thể hỗ trợ cân bằng hệ vi sinh đường ruột và góp phần bảo vệ sức khỏe tiêu hóa.

Tuy nhiên, allicin cũng là chất có tính kích thích khá mạnh. Nếu ăn tỏi sống khi bụng đói, nhai không kỹ hoặc ăn quá nhiều trong thời gian dài, niêm mạc dạ dày rất dễ bị tổn thương. Đặc biệt, những người vốn mắc viêm dạ dày, trào ngược dạ dày - thực quản hay loét dạ dày càng dễ gặp tình trạng nóng rát, đau bụng, ợ chua sau khi ăn.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, tỏi chủ yếu là gia vị và thực phẩm hỗ trợ, không phải nguồn dinh dưỡng chính. Vì vậy, việc kỳ vọng chỉ cần ăn tỏi mỗi ngày là có thể dưỡng hay chữa dạ dày là quan niệm sai lầm.

Điều gì có thể xảy ra nếu duy trì ăn một tép tỏi mỗi ngày?

Với người có hệ tiêu hóa khỏe mạnh, ăn lượng nhỏ tỏi cùng bữa ăn thường không gây vấn đề nghiêm trọng. Thậm chí, khi kết hợp với chế độ ăn thanh đạm, sinh hoạt điều độ, một số người có thể cảm thấy giảm đầy bụng, ăn ngon miệng hơn. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa tỏi có tác dụng chữa bệnh.

Trên thực tế, các bác sĩ tiêu hóa cho biết những trường hợp bị kích ứng dạ dày do ăn tỏi không hiếm gặp. Đặc biệt là ở những người có thói quen:

Ăn tỏi sống lúc bụng đói

Ăn quá nhiều trong một lần

Ăn kèm rượu bia hoặc thực phẩm cay nóng

Đã có bệnh dạ dày nhưng vẫn cố duy trì ăn tỏi hằng ngày

Khi đó, người bệnh có thể gặp hàng loạt triệu chứng như nóng rát thượng vị, đau bụng, ợ hơi, trào ngược axit hoặc đầy bụng kéo dài.

Một số bác sĩ nhận định, nhiều người hiện nay đang nhầm lẫn giữa thực phẩm tốt cho sức khỏe và thực phẩm phù hợp với mọi cơ địa. Tỏi không độc, nhưng nếu dùng sai cách, nó hoàn toàn có thể trở thành yếu tố khiến dạ dày bị tổn thương.

Theo khuyến cáo của chuyên gia, nếu muốn ăn tỏi mà vẫn bảo vệ hệ tiêu hóa, cần lưu ý vài nguyên tắc đơn giản:

Không nên ăn tỏi sống khi bụng đói. Tốt nhất nên ăn cùng bữa chính để giảm kích thích lên niêm mạc dạ dày.

Mỗi ngày chỉ nên dùng lượng vừa phải, khoảng một tép nhỏ là đủ. Không nên nghĩ rằng ăn càng nhiều càng tốt.

Sau khi băm hoặc đập dập tỏi, nên để khoảng 10 phút rồi mới chế biến hoặc ăn để hoạt chất có thời gian hình thành ổn định hơn.

Nếu đang bị viêm loét dạ dày, trào ngược nặng hoặc thường xuyên khó chịu sau khi ăn tỏi, nên giảm hoặc ngừng sử dụng và đi khám nếu triệu chứng kéo dài.

Các chuyên gia nhấn mạnh, không có một loại thực phẩm đơn lẻ nào đủ khả năng dưỡng dạ dày hay thay thế điều trị bệnh. Muốn bảo vệ hệ tiêu hóa lâu dài, điều quan trọng vẫn là duy trì ăn uống điều độ, hạn chế rượu bia, ngủ nghỉ hợp lý, giảm căng thẳng và điều trị sớm các bệnh lý nền nếu có. Tỏi có thể tốt cho sức khỏe nhưng chỉ khi được dùng đúng cách.