Thanh Hóa sắp xếp lại thôn, tổ dân phố, tinh gọn bộ máy cơ sở

UBND tỉnh Thanh Hóa vừa ban hành Chỉ thị về việc sắp xếp thôn, tổ dân phố và bố trí, sử dụng, thực hiện chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh.

Theo đánh giá của tỉnh, giai đoạn 2017–2020, công tác sắp xếp thôn, tổ dân phố đã đạt nhiều kết quả tích cực khi giảm từ 5.971 đơn vị xuống còn 4.351 đơn vị, tương đương giảm 1.620 thôn, tổ dân phố. Việc sắp xếp góp phần tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý và từng bước đáp ứng tiêu chí quy mô dân cư theo quy định.

Tuy nhiên, đến nay vẫn còn nhiều đơn vị chưa bảo đảm tiêu chí về quy mô hộ gia đình. Toàn tỉnh hiện còn 671/776 tổ dân phố có quy mô dưới 450 hộ, chiếm hơn 86%; đồng thời có 3.167/3.575 thôn, bản có dưới 350 hộ, chiếm gần 89%.

Đặc biệt, sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã năm 2025, số lượng thôn, tổ dân phố bình quân trên mỗi xã, phường tăng đáng kể. Trung bình mỗi đơn vị hành chính cấp xã hiện có khoảng 26 thôn, tổ dân phố; trong đó mỗi phường khoảng 40 tổ dân phố, xã đồng bằng khoảng 29 thôn và xã miền núi khoảng 20 thôn. Điều này tạo áp lực lớn đối với công tác quản lý, điều hành ở cơ sở.

Để bảo đảm việc triển khai đồng bộ, hiệu quả, UBND tỉnh yêu cầu việc sắp xếp phải gắn với yêu cầu vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, đồng thời xem xét đầy đủ yếu tố lịch sử, văn hóa, phong tục, tập quán, điều kiện địa lý, quốc phòng – an ninh và sự gắn kết cộng đồng dân cư.

Đối với khu vực miền núi, biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số hay địa bàn có yếu tố tôn giáo, việc sắp xếp phải được thực hiện thận trọng, bảo đảm ổn định tình hình và phát huy bản sắc văn hóa địa phương.

UBND tỉnh cũng nhấn mạnh yêu cầu giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trong suốt quá trình triển khai; không để phát sinh điểm nóng hay vụ việc phức tạp ở cơ sở. Song song với đó là đẩy mạnh tuyên truyền, vận động để tạo sự đồng thuận trong Nhân dân, bảo đảm người dân được tham gia góp ý và giám sát theo quy định.

Về tiến độ thực hiện, UBND các xã, phường phải hoàn thành rà soát toàn bộ thôn, tổ dân phố và xây dựng phương án sắp xếp gửi Sở Nội vụ trước ngày 26/5/2026. Đề án sắp xếp cấp xã phải hoàn thành trước ngày 5/6; việc lấy ý kiến Nhân dân hoàn tất trước ngày 20/6 và trình HĐND cấp xã thông qua trước ngày 25/6.

Đáng chú ý, tỉnh yêu cầu kết thúc hoạt động đối với người hoạt động không chuyên trách cấp xã trước ngày 31/5/2026; đồng thời khẩn trương xây dựng phương án bố trí, sử dụng và giải quyết chế độ, chính sách đối với các trường hợp bị ảnh hưởng.

Sở Nội vụ được giao chủ trì xây dựng phương án tổng thể sắp xếp thôn, tổ dân phố trên phạm vi toàn tỉnh; tham mưu quy định mức phụ cấp, chế độ kiêm nhiệm, hỗ trợ đối với người hoạt động không chuyên trách, trình HĐND tỉnh xem xét trước ngày 30/6/2026.

Việc sắp xếp lần này được kỳ vọng sẽ góp phần tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản trị ở cơ sở, thúc đẩy chuyển đổi số, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của tỉnh trong giai đoạn mới.