Bà Rịa - Vũng Tàu có điều kiện đặc biệt trở thành đầu tàu kinh tế biển

Logistics và cảng biển: Trụ cột chiến lược

Với vị thế địa lý chiến lược ở vùng Đông Nam Bộ, hệ thống cảng biển nước sâu hiện đại và chuỗi ngành kinh tế biển phát triển toàn diện, Bà Rịa - Vũng Tàu (BR-VT) đang khẳng định vai trò trung tâm kinh tế biển quốc gia, góp phần nâng tầm vị thế kinh tế biển Việt Nam trong khu vực và thế giới.

Theo đó, tính đến giữa năm 2025, sản lượng hàng hóa thông qua hệ thống cảng BR-VT đạt hơn 69 triệu tấn, chiếm khoảng 25% tổng sản lượng hàng container toàn quốc.

Nhiều tuyến đường biển quốc tế hiện đã chọn Cái Mép - Thị Vải làm điểm dừng chân chính tại Việt Nam, khẳng định vai trò là cửa ngõ giao thương trọng yếu của cả nước.

Theo Chủ tịch UBND tỉnh BR-VT Nguyễn Văn Thọ, phát triển kinh tế cảng và logistics là chiến lược ưu tiên.

Tỉnh đang tập trung xây dựng hệ sinh thái logistics kết nối liên vùng và đẩy mạnh đầu tư dịch vụ cảng theo hướng hiện đại, xanh và số hóa.

Cũng theo ông Thọ, song song đó, tỉnh tích cực triển khai các trung tâm logistics chuyên sâu và kết nối với các hành lang kinh tế chiến lược như: Mộc Bài - TP.HCM - Biên Hòa - Vũng Tàu, hành lang kinh tế xuyên Á và tuyến vành đai 3, 4 của TP.HCM, tạo điều kiện thuận lợi cho hàng hóa từ các vùng công nghiệp trọng điểm như Bình Dương, Đồng Nai, Tây Nguyên, miền Trung ra biển.

Nằm trên tuyến hàng hải quốc tế quan trọng, BR-VT sở hữu cụm cảng nước sâu Cái Mép - Thị Vải, cụm cảng duy nhất ở Việt Nam có khả năng đón tàu container trọng tải lớn lên đến 250.000 DWT và có các tuyến vận chuyển hàng hóa trực tiếp đi châu Âu, châu Mỹ mà không cần trung chuyển qua nước thứ ba.

Thủy sản, dầu khí và năng lượng tái tạo: Phát triển toàn diện, bền vững

Là trung tâm đánh bắt và nuôi trồng thủy sản trọng điểm, BR-VT có tổng sản lượng thủy sản năm 2024 đạt 396.642 tấn, trong đó khai thác biển đạt 373.981 tấn, tăng 3,1% so với cùng kỳ.

Nuôi trồng thủy sản đạt 22.661 tấn, tăng 4,9% trên diện tích 6.100 ha.

Các mô hình nuôi trên biển công nghệ cao, nuôi lồng bè theo chuỗi đang được nhân rộng, góp phần gia tăng giá trị sản phẩm thủy sản xuất khẩu.

Tỉnh BR-VT cũng là nơi khai thác dầu khí lớn nhất cả nước, với các mỏ dầu ngoài khơi và khu công nghiệp năng lượng tại Long Sơn.

Trong định hướng xanh hóa nền kinh tế, BR-VT đang đẩy mạnh phát triển các dự án năng lượng tái tạo như điện gió ngoài khơi, điện mặt trời áp mái và điện khí LNG.

Đến nay, địa phương đã có 7 dự án điện mặt trời và nhà máy điện gió hoạt động với tổng công suất gần 400 MW.

Theo nhiều chuyên gia kinh tế biển, BR-VT đang có điều kiện đặc biệt để trở thành đầu tàu kinh tế biển.

Muốn bứt phá hơn nữa, tỉnh cần cơ chế đặc thù, tự chủ mạnh mẽ hơn trong quy hoạch, thu hút đầu tư và quản lý tài nguyên biển.

Du lịch biển và đô thị ven biển: Nâng tầm thương hiệu quốc tế

Với hơn 305 km bờ biển và nhiều thắng cảnh nổi tiếng như Bãi Sau, Hồ Tràm, Côn Đảo, du lịch biển là ngành kinh tế mũi nhọn tiếp theo của BR-VT.

Trong 10 tháng năm 2024, tỉnh đón hơn 14,4 triệu lượt khách, tăng 15% so với cùng kỳ. Doanh thu toàn ngành ước đạt 15.400 tỷ đồng, dẫn đầu khu vực Đông Nam Bộ.

Tỉnh cũng chú trọng phát triển các đô thị biển thông minh, thân thiện môi trường tại TP. Vũng Tàu, huyện Đất Đỏ, Xuyên Mộc và Côn Đảo, gắn với quy hoạch đô thị ven biển và bảo tồn sinh thái biển đảo.

Phó Giám đốc Sở Du lịch BR-VT, bà Nguyễn Thị Thu Hương cho biết, du lịch biển đang chuyển mạnh sang mô hình cao cấp, sinh thái, nghỉ dưỡng.

Tỉnh đang hướng tới tiêu chuẩn quốc tế, kết hợp các tour du lịch đường biển và trải nghiệm xanh.

Hiện nay, BR-VT đang phối hợp chặt chẽ với các bộ ngành để hoàn thiện quy hoạch không gian biển, hạ tầng logistics và phát triển đô thị biển gắn với bảo vệ môi trường biển.

Với vị trí cửa ngõ ra biển của Đông Nam Bộ, kết cấu hạ tầng đồng bộ và chiến lược phát triển toàn diện, Bà Rịa – Vũng Tàu đang hiện thực hóa tầm nhìn trở thành trung tâm kinh tế biển quốc gia.

Sự kết hợp giữa các ngành kinh tế biển truyền thống và các ngành mới như năng lượng tái tạo, đô thị biển, logistics xanh sẽ là động lực tăng trưởng không chỉ cho tỉnh mà còn cho cả vùng và quốc gia.

Các chuyên gia cho rằng, trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, định hướng phát triển xanh và kinh tế biển sẽ là “chìa khóa” để BR-VT bứt phá, góp phần hiện thực hóa chiến lược quốc gia về phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2045.

Đến năm 2030, BR-VT đặt mục tiêu trở thành địa phương đầu tiên đạt đầy đủ các tiêu chí quốc gia về phát triển bền vững kinh tế biển, với 6 ngành kinh tế biển chủ lực:

- Kinh tế hàng hải: cảng biển, logistics, vận tải biển

- Khai thác, chế biến dầu khí và tài nguyên khoáng sản biển

- Nuôi trồng, khai thác thủy sản, phát triển công nghệ sinh học biển

- Du lịch biển, đảo, đô thị ven biển

- Năng lượng tái tạo: điện gió, điện mặt trời, LNG

- Khoa học công nghệ biển và dịch vụ nghiên cứu biển