Đau khớp gối có nên xoa bóp? Bác sĩ cảnh báo sai lầm khiến bệnh nặng hơn

Đau khớp gối là một trong những vấn đề cơ xương khớp phổ biến, có thể gặp ở nhiều độ tuổi nhưng thường thấy ở người trung niên, người cao tuổi hoặc những người vận động nhiều. Khớp gối là khớp lớn nhất trong cơ thể, đóng vai trò quan trọng trong hầu hết các hoạt động như đi lại, leo cầu thang, đứng lên hay ngồi xuống. Khi khớp bị tổn thương hoặc viêm, người bệnh không chỉ cảm thấy đau nhức mà còn có thể bị cứng khớp, sưng và hạn chế vận động.

Theo bác sĩ Nguyễn Trọng Thủy, cựu bác sĩ Đội tuyển Quốc gia và U23 Việt Nam, nhà sáng lập Trung tâm Y học Thể thao Starsmec, nguyên nhân gây đau khớp gối rất đa dạng, trong đó phổ biến nhất là thoái hóa khớp gối do sụn bị bào mòn theo thời gian, khiến các đầu xương cọ xát vào nhau.

Bên cạnh đó là các chấn thương như rách dây chằng, rách sụn chêm thường gặp khi chơi thể thao hoặc tai nạn. Một số bệnh lý viêm khớp như viêm khớp dạng thấp, gout hay viêm khớp nhiễm khuẩn cũng có thể là “thủ phạm”. Ngoài ra, tình trạng thừa cân, béo phì kéo dài khiến khớp gối phải chịu áp lực lớn cũng làm tăng nguy cơ đau và thoái hóa.Khi xuất hiện cơn đau, phản xạ tự nhiên của nhiều người là xoa bóp để giảm đau. Tuy nhiên, bác sĩ Thủy cho rằng việc này không phải lúc nào cũng đúng.

“Xoa bóp có thể giúp giảm đau và thư giãn cơ nếu thực hiện đúng cách, nhưng nếu khớp đang trong giai đoạn viêm cấp, sưng nóng hoặc có tổn thương, việc xoa bóp trực tiếp lên vùng khớp có thể khiến tình trạng nặng hơn”, bác sĩ cảnh báo.

Trên thực tế, xoa bóp đúng cách có thể mang lại một số lợi ích nhất định. Các động tác massage nhẹ nhàng giúp cơ quanh khớp được thư giãn, giảm co cứng, đồng thời kích thích lưu thông máu, tăng cung cấp oxy và dưỡng chất cho vùng khớp. Nhờ đó, cảm giác đau có thể được cải thiện phần nào và khớp vận động linh hoạt hơn. Tuy nhiên, hiệu quả này chủ yếu mang tính hỗ trợ, không thể thay thế điều trị nguyên nhân bệnh.

Theo bác sĩ Thủy, trước khi xoa bóp, người bệnh nên đánh giá tình trạng khớp. Nếu khớp gối đang sưng, nóng, đỏ hoặc đau dữ dội, nên ưu tiên các biện pháp giảm viêm như nghỉ ngơi, chườm phù hợp thay vì massage. 

“Chỉ nên xoa bóp khi cơn đau ở mức nhẹ hoặc sau giai đoạn viêm cấp đã qua. Và ngay cả khi đó, cũng cần thực hiện nhẹ nhàng, tránh tác động mạnh lên khớp”, bác sĩ nói.

Một số phương pháp hỗ trợ trước khi xoa bóp như chườm ấm có thể giúp giảm co cứng cơ, cải thiện tuần hoàn tại chỗ. Ngoài ra, các biện pháp dân gian như đắp lá ngải cứu hay ngâm chân nước ấm cũng có thể giúp giảm cảm giác đau tạm thời. Tuy vậy, người bệnh cần hiểu rằng đây chỉ là giải pháp hỗ trợ, không thay thế điều trị y khoa.

Bên cạnh việc xoa bóp, duy trì vận động hợp lý đóng vai trò quan trọng trong bảo vệ khớp gối. Những bài tập nhẹ như đi bộ, đạp xe, bơi lội hay yoga giúp tăng độ linh hoạt của khớp mà không gây quá tải. Đồng thời, cần hạn chế các tư thế gây áp lực lên khớp gối như ngồi xổm, khom người lâu. Chế độ dinh dưỡng hợp lý, kiểm soát cân nặng cũng là yếu tố quan trọng giúp giảm gánh nặng cho khớp.

Bác sĩ Nguyễn Trọng Thủy nhấn mạnh, đau khớp gối có thể chỉ là biểu hiện tạm thời nhưng cũng có thể là dấu hiệu của bệnh lý tiềm ẩn. 

“Xoa bóp chỉ giúp giảm triệu chứng, không thể chữa khỏi nguyên nhân. Điều quan trọng là phải xác định đúng bệnh để điều trị phù hợp”, ông nói.

Người bệnh cần đi khám sớm nếu cơn đau kéo dài, khớp sưng to, khó đi lại hoặc có dấu hiệu biến dạng. Việc thăm khám kịp thời giúp phát hiện các vấn đề như thoái hóa khớp, tổn thương sụn chêm hay dây chằng, từ đó có hướng điều trị hiệu quả, tránh biến chứng lâu dài.