Ăn rất ít bánh chưng vẫn tăng cân: Lý do nằm ở thói quen này

Trên mâm cơm ngày Tết, các món ăn đa phần giàu đạm và năng lượng. Không ít chị em vì sợ tăng cân nên “bóp mồm bóp miệng”, hạn chế bánh chưng, né thịt mỡ, nói không với đồ ngọt. Thế nhưng sau Tết, khi bước lên bàn cân, kim vẫn nhích lên vài ký mà không hiểu vì sao.

Chia sẻ về vấn đề này, Nguyễn Trọng Hưng – Giám đốc Trung tâm Khám tư vấn, phục hồi dinh dưỡng và kiểm soát béo phì (Viện Dinh dưỡng Quốc gia) – cho biết, nhiều người đổ lỗi cho bánh chưng, giò chả hay thịt mỡ. Tuy nhiên, thực tế nguyên nhân tăng cân dịp Tết chủ yếu đến từ thói quen ít vận động và ăn vặt thiếu kiểm soát.

Theo ông Hưng, dù ăn ít hơn bình thường, cơ thể vẫn được cung cấp năng lượng qua các bữa chính. Nếu những ngày Tết sinh hoạt đảo lộn, ngủ nhiều hơn, lười vận động, năng lượng không được tiêu hao sẽ tích tụ thành mỡ thừa. Đây mới là “thủ phạm” khiến cân nặng tăng lên.

Đặc biệt với chị em phụ nữ, Tết là dịp gặp gỡ, hàn huyên. Những buổi “tám chuyện” kéo dài hàng giờ thường đi kèm đĩa hạt hướng dương, hạt dẻ, hạt điều, mắc ca, hạt dưa… Ít ai để ý rằng, trong lúc trò chuyện, lượng hạt được nạp vào cơ thể có thể vượt xa nhu cầu.

Theo Bảng thành phần thực phẩm Việt Nam, 100g hạt hướng dương chứa 584 Kcal; 100g hạt dẻ to có 638 Kcal; 100g hạt điều cung cấp 605 Kcal. Như vậy, chỉ cần ăn hết 100g hạt, cơ thể đã nạp lượng năng lượng tương đương khoảng 1/4 chiếc bánh chưng, thậm chí gấp đôi một bát phở. Nếu không kiểm soát, tăng cân là điều khó tránh khỏi.

“Bản chất các loại hạt rất tốt cho sức khỏe, cung cấp chất béo không bão hòa, tốt hơn mỡ động vật. Tuy nhiên vì chúng chứa năng lượng rất cao nên nếu ăn quá nhiều sẽ dẫn đến dư thừa”, ông Hưng phân tích.

Không chỉ hạt, một “cái bẫy” khác trong dịp Tết là các loại bánh, mứt tự làm tại nhà. Nhiều người cho rằng sản phẩm handmade an toàn, không chất bảo quản nên yên tâm sử dụng thoải mái. Thực tế, dù an toàn, các loại mứt, bánh vẫn chứa lượng đường rất lớn. Việc ăn quá nhiều không chỉ gây tăng cân mà còn làm tăng gánh nặng cho gan, gia tăng nguy cơ tiểu đường, tăng huyết áp và bệnh tim mạch.

Để hạn chế tăng cân, chuyên gia khuyến nghị mỗi người chỉ nên sử dụng khoảng 20–30g hạt/ngày và không nên ăn liên tục nhiều ngày. Đồng thời, nên hạn chế bày quá nhiều đồ ăn vặt trong nhà. Thay vào đó, ưu tiên trái cây theo mùa như táo, cam, bưởi để bổ sung vitamin, chất xơ và tạo cảm giác no lành mạnh hơn.

Quan trọng không kém là duy trì thói quen vận động như ngày thường. Dù bận rộn đi chúc Tết hay sum họp gia đình, mỗi người vẫn nên dành ít nhất 30 phút/ngày cho việc đi bộ, tập thể dục nhẹ nhàng hoặc tham gia các hoạt động ngoài trời. Khi năng lượng được tiêu hao đều đặn, nguy cơ tăng cân sẽ giảm đáng kể.